တရုတ်နဂါးခံတွင်း၀ သက်ဆင်းနေရသည့် မြန်မာ့ပန်းဖူးလေးများ

ထက်အောင် (Mandalay In-depth)

တရုတ်အမျိုးသား တစ်ဦးနှင့် (၇)လကြာ လက်ထပ်ပေါင်းသင်းခဲ့ရသည့် အသက်(၁၄)နှစ်အရွယ် ရှမ်းတိုင်းရင်းသူ နန်း၏ အသွင်အပြင်က မူလတန်း ကျောင်းသူလေးနှင့် တူသည်။ ဖြူလွလွ အသားအရည်၊ မျက်နှာဝိုင်းဝိုင်း၊ ဆံပင်တိုတိုနှင့် သူမမှာ ငယ်ရုပ်မပျောက်သေးဘဲ ပိန်လှီသော ကိုယ်ခန္ဓာနှင့် သေးသွယ်သော ခြေချောင်း၊လက်ချောင်းလေးများ ရှိသည်။

ရှမ်းပြည်နယ်အရှေ့ပိုင်း တာချီလိတ်ခရိုင်၊ မိုင်းဖြတ်မြို့နယ် အတွင်းရှိ ကျေးရွာလေးတစ်ရွာတွင် မိသားစုနှင့်အတူ နေထိုင်သော နန်းသည် ပြီးခဲ့သည့် ဇန်နဝါရီလအတွင်းက တရုတ်နိုင်ငံသို့ လူကုန်ကူးခံခဲ့ရပြီး တရုတ်အမျိုးသားတစ်ဦးနှင့် (၇)လကြာ လက်ထပ် ပေါင်းသင်းခဲ့ရသည်။

ဒေသခံ လူပွဲစားများက အသက်(၁၄)နှစ်အရွယ် နန်းကို တရုတ်အမျိုးသားနှင့် လက်ထပ်ပေးရန် နန်း၏ ဖခင်ဖြစ်သူကို စည်းရုံးခဲ့သည်။

နန်းကို တရုတ်အမျိုးသားနှင့် လက်ထပ်ပေးရန် သဘောတူလျှင် ထိုင်းဘတ်ငွေ (၇)သောင်း (မြန်မာငွေ ကျပ်သိန်း၃၀ကျော်)ဖြင့် တောင်းရမ်းမည်ဖြစ်ပြီး မင်္ဂလာအခမ်းအနား ကျင်းပပေးမည် ဖြစ်ကြောင်းနှင့်  လက်ထပ်ပြီး နောက်ပိုင်းတွင်လည်း လစဉ် ကျပ်(၁၂)သိန်း ထောက်ပံ့ပေးမည်ဟု ကတိပြုခဲ့ကြောင်း အသက်(၅၀)အရွယ် နန်း၏ ဖခင်က ရှမ်းဘာသာစကားဖြင့် ပြောသည်။

Photo – Htet Aung (Mandalay In-depth News)

လွန်ခဲ့သည့် သုံးနှစ်ခန့်က မိုင်းရှူးမြို့နယ်မှ မိုင်းဖြတ်မြို့နယ်သို့ ပြောင်းရွှေ့နေထိုင်ပြီး နေ့စားအလုပ်ဖြင့် မိသားစုဝင် (၁၂)ဦးကို ရှာဖွေကျွေးမွေးနေရသော နန်း၏ ဖခင်အတွက် လူပွဲစားများ၏ ကမ်းလှမ်းမှုက မက်လောက်စရာ ဖြစ်ခဲ့သည်။ နန်းနှင့် နန်း၏ဖခင် အပါအဝင် မိသားစုဝင်များ အားလုံးသည် ရှမ်းဘာသာစကား တစ်မျိုးတည်းကိုသာ ပြောဆိုနိုင်သည်။ နန်း၏ ဖခင်မှာ သမီးဖြစ်သူ၏ အသက်အရွယ်ကို အတိအကျ မသိဘဲ မှန်းခြေဖြင့်သာ ပြောဆိုသည်။

“သမီးကို မင်္ဂလာဆောင်ဖို့ ခေါ်သွားမယ်။ မင်္ဂလာဆောင်ရင် အမျိုးတွေ အကုန် လိုက်ချင်သလောက် လိုက်ခဲ့။ လေယာဉ်နဲ့ ခေါ်ပေးမယ်လို့ ပြောပြီး သမီးကို ခေါ်သွားတယ်” ဟု နန်း၏ ဖခင်က ပြောသည်။

နန်း၏ ဖခင်က ခေါင်းညိတ်လိုက်သည်နှင့် တပြိုင်နက် လူပွဲစားများက နန်းကို ခေါ်ဆောင်သွားခဲ့သည်။ သို့သော် လူပွဲစားများက ငွေကြေး တစ်ပြားတစ်ချပ်မှ ပေးအပ်ခဲ့ခြင်း မရှိသလို (၇)လအကြာတွင် နေအိမ်သို့ နန်း ပြန်လည် ရောက်ရှိလာချိန်အထိ မည်သည့် အဆက်အသွယ်မှ မရဘဲ ဖြစ်ခဲ့သည်ဟု နန်း၏ ဖခင်က ဆိုသည်။

ယခုနှစ်ပိုင်းအတွင်း တရုတ်အမျိုးသားများက မြန်မာအမျိုးသမီးများကို တရားဝင် လက်ထပ်ထိမ်းမြားကာ လူကုန်ကူးမှုများ အဖြစ်များလာသည်ဟု မြန်မာနိုင်ငံ လူကုန်ကူးမှု တားဆီးနှိမ်နင်းရေး ရဲတပ်ဖွဲ့ တာဝန်ရှိသူများက ပြောသည်။

ဆင်းရဲနွမ်းပါးပြီး အသိပညာ ဗဟုသုတ အားနည်းသည့် မိဘအုပ်ထိန်းသူများကို မက်လုံးပေး စည်းရုံးကာ လူကုန်ကူးပြီး မြန်မာအမျိုးသမီးများကို တရုတ်ဇနီးမယားအဖြစ် ရောင်းစားသည့်နည်းလမ်းကို လူပွဲစားများက ယခုနှစ်ပိုင်းအတွင်း ပိုမိုအသုံးပြုလာသည်ဟု လူကုန်တား ရဲတပ်ဖွဲ့ဝင်များနှင့် လူကုန်ကူးမှု တားဆီးရေး လုပ်ဆောင်နေသူများက ပြောသည်။

ယခုနှစ်အတွင်း တရုတ်အမျိုးသားနှင့် လက်ထပ်ရန် တရားဝင် စာတမ်းစာရွက်၊ အထောက်အထားများ ရယူ၍ လေဆိပ်မှ ထွက်ခွာသွားသည့် မြန်မာအမျိုးသမီး အများအပြား ရှိနေသည်ဟု လူကုန်ကူးမှု တားဆီးနှိမ်နင်းရေး ရဲတပ်ဖွဲ့မှ ရဲအရာရှိတစ်ဦးက Mandalay In-depth News သို့ ပြောသည်။ ၎င်းက အရေအတွက် အတိအကျ မပြောသော်လည်း ထိုသို့ ထွက်ခွာနေသူ လစဉ် ဆယ်နှင့်ချီရှိသည်ဟု ဆိုသည်။

အသက်(၁၄)နှစ်အရွယ် နန်းသည် ဖခင်၏ သဘောတူညီချက်ဖြင့် တရုတ်အမျိုးသားနှင့် လက်ထပ်ခဲ့ရပြီး တရုတ်နိုင်ငံသို့ လူကုန်ကူးခံရသည့် မြန်မာအမျိုးသမီး များစွာထဲမှ တစ်ဦးဖြစ်သည်။

မြန်မာနိုင်ငံ လူကုန်ကူးမှု တားဆီးနှိမ်နင်းရေး ရဲတပ်ဖွဲ့၏ ထုတ်ပြန်ချက်အရ ယခုနှစ် ဇန်နဝါရီမှ အောက်တိုဘာအထိ ဆယ်လအတွင်း လူကုန်ကူးမှု (၂၀၀)ကျော် ဖော်ထုတ်ဖမ်းဆီးနိုင်ခဲ့ပြီး အသက်မပြည့်သေးသူ (၁၈)နှစ်အောက် အမျိုးသမီးငယ် (၄၄)ဦးအပါအဝင် အမျိုးသမီး (၄၅၀)ကျော်နှင့် အမျိုးသား(၂၀၀)ဝန်းကျင်ကို ကယ်တင်နိုင်ခဲ့ကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။

မြန်မာနိုင်ငံတွင် ဖြစ်ပွားသော လူကုန်ကူးမှုများအနက် (၈၀)ရာခိုင်နှုန်းသည် တရုတ်နိုင်ငံသို့ ဦးတည်သည့် လူကုန်ကူးမှုများဖြစ်ပြီး အဓိကအားဖြင့် မြန်မာအမျိုးသမီးများကို တရုတ်ဇနီးမယားအဖြစ် ရောင်းစားရန် လူကုန်ကူးသည်ကို စိစစ်တွေ့ရှိရကြောင်း လူကုန်ကူးမှု တားဆီးနှိမ်နင်းရေး ရဲတပ်ဖွဲ့ တာဝန်ရှိသူများက ပြောသည်။

လူကုန်ကူးသည့် ပွဲစားအများစုမှာလည်း အမျိုးသမီးများ ဖြစ်ပြီး ယခုနှစ်ဆယ်လအတွင်း ရဲတပ်ဖွဲ့က ဖော်ထုတ်ဖမ်းဆီးနိုင်ခဲ့သည့် လူကုန်ကူးမှု (၂၀၉)မှုတွင် တရားခံ(၆၀၀)ကျော် ဖမ်းဆီးရမိခဲ့ရာ (၄၂၉)ဦးမှာ အမျိုးသမီးများဖြစ်သည်ဟု လူကုန်တားရဲတပ်ဖွဲ့ မှတ်တမ်းများတွင် ဖော်ပြထားသည်။

ယခုနှစ်အတွင်း တရုတ်သို့ လူကုန်ကူးခံရသည့် ရာနှင့်ချီသော မြန်မာအမျိုးသမီးများကို ပြန်လည် ကယ်တင်နိုင်ခဲ့သော်လည်း ၎င်းတို့ ရရှိထားသည့် အချက်အလက်များအရ တရုတ်သို့ လူကုန်ကူးခံရပြီး ကယ်တင်နိုင်ခြင်း မရှိသေးသည့် အသက်မပြည့်သေးသူ မြန်မာအမျိုးသမီးငယ် (၂၀)ဝန်းကျင် ကျန်ရှိနေကြောင်း လူကုန်ကူးမှု တားဆီးနှိမ်နင်းရေး ရဲတပ်ဖွဲ့ (နေပြည်တော်)မှ ရဲမှူးကြီး မျိုးသူစိုးက ပြောသည်။

လူဦးရေ တိုးပွားမှုကို ထိန်းချုပ်ရန် “တစ်အိမ်ထောင် ကလေးတစ်ယောက်” မူဝါဒ ကျင့်သုံးခဲ့သော တရုတ်နိုင်ငံတွင် အမျိုးသမီးဦးရေထက် အမျိုးသားဦးရေက ပိုမိုများပြားလျှက်ရှိသည်။

လူဦးရေ သန်း(၁၄၀၀)ကျော်ရှိသည့် တရုတ်နိုင်ငံတွင် အမျိုးသားဦးရေ သန်း(၇၃၀)ကျော်ရှိသော်လည်း အမျိုးသမီးဦးရေမှာ သန်း(၆၇၀)ကျော်သာ ရှိရာ တရုတ်နိုင်ငံသား သန်း(၃၀)ကျော် အတွက် အိမ်ထောင်ဖက် အမျိုးသမီး မရှိဘဲ ဖြစ်နေသည်။

ထိုသို့ လူဦးရေအချိုးအစား မညီမျှမှုနှင့် ရိုးရာဓလေ့အရ လက်ထပ်မင်္ဂလာပြုရန် ကုန်ကျစရိတ် များပြားခြင်းကြောင့် တရုတ်နိုင်ငံ ကျေးလက်ဒေသများတွင် နေထိုင်သူများ၊ ဆင်းရဲမွဲတေသော တရုတ်အမျိုးသားများ၊ ဆွံ့အ၊ နားမကြား၊ စိတ်ပေါ့သွပ်သူစသည့် တရုတ်အမျိုးသားမှာ တရုတ်အမျိုးသမီးများနှင့် လက်ထပ်ပေါင်းသင်းနိုင်ခြင်း မရှိဘဲ ဖြစ်နေသည်။

တရုတ်အမျိုးသမီး မရှိ၍ အိမ်ထောင်သားမွေး မပြုနိုင် ဖြစ်နေသော တရုတ်အမျိုးသားများမှာ မြန်မာ အပါအဝင် လာအို၊ ဗီယက်နမ်ကဲ့သို့ အိမ်နီးချင်းနိုင်ငံများမှ အမျိုးသမီးများကို ဝယ်ယူကာ ဇနီးမယားအဖြစ် ပေါင်းသင်းနေထိုင်ကြသည်။ ထို့အတွက် နှစ်စဉ်ရာချီသော မြန်မာအမျိုးသမီးများမှာ တရုတ်ဇနီးမယားအဖြစ် ရောင်းစားခံနေရသည်။

နှစ်(၆၀)ကျော်ကြာ ဖြစ်ပွားနေသည့် ပြည်တွင်းပဋိပက္ခ စစ်ပွဲများနှင့်အတူ စီးပွားရေးကျပ်တည်းခြင်း၊ အလုပ်အကိုင် အခွင့်အလမ်း ရှားပါးခြင်း၊ အသိပညာ ဗဟုသုတ နည်းပါးခြင်းနှင့် ဘဝရပ်တည်ရေး ခက်ခဲခြင်းများက မြန်မာအမျိုးသမီးများ တရုတ်နိုင်ငံသို့ လူကုန်ကူးခံရသည့် အဓိက အကြောင်းအရင်းများ ဖြစ်သည်။

၂၀၁၈ ခုနှစ်အတွင်း ရဲတပ်ဖွဲ့က ဖော်ထုတ်ဖမ်းဆီးနိုင်ခဲ့သည့် လူကုန်ကူးမှုဖြစ်စဉ်များ/ Photo – မြန်မာနိုင်ငံ လူကုန်ကူးမှု တားဆီးနှိမ်နင်းရေး ရဲတပ်ဖွဲ့

ယခုနှစ်ပိုင်းအတွင်း မြန်မာအမျိုးသမီးများကို တရုတ်ဇနီးမယားအဖြစ် ပေါင်းသင်းနေထိုင်ရန် လူကုန်ကူးရာတွင် အချို့က တရုတ်အမျိုးသားနှင့် လက်ထပ်ပြီး ကလေးမွေးဖွားပေးလျှင် ငွေမည်မျှရရှိမည် ဖြစ်ကြောင်း ပေါ်တင်ပြောဆို စည်းရုံးကာ လူကုန်ကူးသည်အထိ ရှိလာသည်ဟု လူကုန်တားရဲတပ်ဖွဲ့ဝင်များက ပြောသည်။

ထို့အပြင် တရုတ်ဇနီးမယားအဖြစ် ရောင်းစားရန် ငယ်ရွယ်သော အမျိုးသမီးများကို ပစ်မှတ်ထား လူကုန်ကူးမှုများ ပိုမိုတွေ့ရှိလာရသည်ဟု ၎င်းတို့က ဆိုသည်။

အသက်(၁၄)နှစ်အရွယ် နန်းကို လူကုန်ကူးရာတွင် စီးပွားရေး ကျပ်တည်းမှု၊ အသိပညာ ဗဟုသုတ နည်းပါးမှုအပေါ် အခွင့်အကောင်းယူကာ မက်လုံးပေးစည်းရုံး၍ လူကုန်ကူးခဲ့ခြင်းဖြစ်ကြောင်း ယင်းအမှုတွင် ကူညီပေးနေသူများက ပြောသည်။

တချိန်တည်းမှာပင် ရှမ်းပြည်နယ် အရှေ့ပိုင်းဒေသအတွင်း လူကုန်ကူးရန် စည်းရုံးသည့် ပုံစံများ အမျိုးမျိုး ပြောင်းလဲနေပြီး ယခုနှစ်ပိုင်းအတွင်း လူပွဲစားများနှင့် တရုတ်နိုင်ငံသားများက တိုင်းရင်းသား ကျေးရွာများအထိ လာရောက်စည်းရုံးကာ လူကုန်ကူးရန် ကြိုးစားသည်ကို တွေ့မြင်နေရကြောင်း မြန်မာ-ထိုင်းနယ်စပ် တာချီလိတ်ဒေသတွင် ရွှေ့ပြောင်းအလုပ်သမားအရေး အကူအညီပေးနေသည့် မော်ကွမ်(Mawk-Kon) ရွှေ့ပြောင်းအလုပ်သမား အရင်းအမြစ် စင်တာက ဒေါ်နန်းဝိုးဖတ်က ပြောသည်။

“သူတို့က အရမ်းကို အထဲထိ ရောက်နေပြီ။ ပြောရမယ်ဆိုရင် တစ်ရက်တစ်ယောက်နှုန်း လောက်က တရုတ်အမျိုးသားရဲ့ အငှားကိုယ်ဝန်ဆောင်ဖို့ လူကုန်ကူးခံနေရတယ်”ဟု ဒေါ်နန်းဝိုးဖတ်က ပြောသည်။

တိုင်းရင်းသား ကျေးရွာများတွင် နေထိုင်သူများကို လူကုန်ကူးနိုင်ရန် တရုတ်အမျိုးသားများနှင့် လူပွဲစားများက  ကျေးရွာများအထိ လာရောက်ပြီး ကျေးရွာအုပ်ချုပ်ရေးမှူးနှင့် ဒေသခံများ ယုံကြည်လာရန် လုပ်ဆောင်ခြင်း၊ အလှူအတန်းများ ပြုလုပ်ပေးခြင်းတု့ိဖြင့် စည်းရုံးကြသည်ဟု ၎င်းက ပြောသည်။

“သူတို့က ပထမတစ်ယောက်ကို ခေါ်သွားတယ်။ အဲဒီတစ်ယောက်က အဆင်ပြေပြီး ပြန်လာလည်တဲ့ ပုံစံနဲ့ သူဘယ်လောက် အဆင်ပြေကြောင်း ပြတယ်။ ပြီးတော့ နောက်လူတွေကို လူကုန်ကူးတယ်” ဟု ဒေါ်နန်းဝိုးဖတ်က ပြောသည်။

တိုင်းရင်းသားများသည် လူမျိုးတူ၊ ဘာသာစကားတူသူများ၏ စည်းရုံးပြောဆိုမှုကိုသာ ယုံကြည်လက်ခံသည့် အတွက် လူကုန်ကူးမှု တားဆီးရေး အသိပညာဟောပြောခြင်းနှင့် လူကုန်ကူးတားဆီးရေး လုပ်ဆောင်ရာတွင် အခက်အခဲရှိကြောင်း မြန်မာနိုင်ငံ လူကုန်ကူးမှု တားဆီးနှိမ်နင်းရေး ရဲတပ်ဖွဲ့ (နေပြည်တော်) ရဲမှုးကြီး မျိုးသူစိုးက ပြောသည်။

“မိသားစုစားဝတ်နေရေး ခက်ခဲမှု၊ ဗဟုသုတ အားနည်းမှု၊ အယုံလွယ်မှု၊ ဘဝရပ်တည်ရန် ခက်ခဲမှု၊ မိမိကိုယ်မိမိ ရောင်းစားခံရမည်ကို သိသော်လည်း မိသားစု စီးပွားရေး အဆင်ပြေစေရန် ယုံကြည်ပြီး လိုက်သွားခြင်း၊ ပင်ပန်းဆင်းရဲစွာ လုပ်ကိုင်စားသောက်ရခြင်း၊ ဆင်းရဲနွမ်းပါးပြီး လူမျိုးတူများ၏ ပြောဆိုမှုကို အားကိုး ယုံကြည်လွယ်တာ၊ မြို့ပြနဲ့ အလှမ်းဝေးတာတွေကြောင့် လုပ်ကိုင်ဆောင်ရွက်ရတာ ခက်ခဲပါတယ်” ဟု ရဲမှူးကြီး မျိုးသူစိုးက ပြောသည်။

ကုလသမဂ္ဂ မူးယစ်ဆေးဝါးနှင့် ရာဇဝတ်မှုခင်းဆိုင်ရာရုံး (UNODC)၏ ၂၀၁၈ လူကုန်ကူးမှုဆိုင်ရာ အစီရင်ခံစာတွင် မြန်မာနိုင်ငံတွင်း လူကုန်ကူးခံရသူ အရေအတွက် ပိုမိုများပြား လာကြောင်း ဖော်ပြသည်။ လူကုန်ကူးခံရသူ အများစုမှာ အမျိုးသမီးနှင့် ကလေးသူငယ်များ ဖြစ်ပြီး အဓိကအားဖြင့် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာနှင့် လုပ်အား ခေါင်းပုံဖြတ်မှု အတွက် လူကုန်ကူးခံရခြင်း ဖြစ်ကြောင်း အစီရင်ခံစာက ဖော်ပြသည်။

၂၀၁၈ ခုနှစ်အတွင်း ရဲတပ်ဖွဲ့က ဖော်ထုတ်ဖမ်းဆီးနိုင်ခဲ့သည့် လူကုန်ကူးမှုဖြစ်စဉ်များ/ Photo – မြန်မာနိုင်ငံ လူကုန်ကူးမှု တားဆီးနှိမ်နင်းရေး ရဲတပ်ဖွဲ့

၂၀၁၈အတွင်း မြန်မာနိုင်ငံတွင် ဖြစ်ပွားခဲ့သည့် လူကုန်ကူးမှုများအနက် အဓမ္မထိမ်းမြား လက်ထပ်ခြင်း (၇၅)ရာခိုင်နှုန်းကျော်၊ အဓမ္မပြည့်တန်ဆာပြုခြင်း (၁၃)ရာခိုင်နှုန်းကျော်၊  အဓမ္မ အလုပ်ခိုင်းစေခြင်း (၈)ရာခိုင်နှုန်းကျော်နှင့် အငှားကိုယ်ဝန်ဆောင်မှု (၂)ရာခိုင်နှုန်း ဝန်းကျင်ဖြစ်ပြီး တရုတ်နိုင်ငံသို့ ဦးတည်သည့် လူကုန်ကူးမှု (၈၀)ရာခိုင်နှုန်း၊ ထိုင်းနိုင်ငံသို့ ဦးတည်သည့် လူကုန်ကူးမှု (၁)ရာခိုင်နှုန်းနှင့် ပြည်တွင်းတွင် ဖြစ်ပွားသည့် လူကုန်ကူးမှု (၁၉)ရာခိုင်နှုန်း ရှိသည်ဟု မြန်မာနိုင်ငံ ဒု-သမ္မတ ဦးဟင်နရီဗန်ထီးယူက စက်တင်ဘာလအတွင်းက နေပြည်တော်တွင် ကျင်းပခဲ့သည့် သတ္တမအကြိမ်မြောက် လူကုန်ကူးမှု တိုက်ဖျက်ရေး အခမ်းအနားတွင် ပြောသည်။

မြန်မာနိုင်ငံအနေဖြင့် လူကုန်ကူးမှု တိုက်ဖျက်ရေးကို အမျိုးသားရေး တာဝန်တစ်ရပ်အဖြစ် သတ်မှတ်ပြီး လူကုန်ကူးမှုများ ပပျောက်ရေး ရေတို၊ရေရှည် စီမံချက်များ ချမှတ်ဆောင်ရွက်လျှက် ရှိသလို ကုလသမဂ္ဂ အဖွဲ့အစည်းများ၊ နိုင်ငံတကာ အဖွဲ့အစည်းများ၊ အစိုးရမဟုတ်သည့် အဖွဲ့အစည်းများ၊ လူမှု အဖွဲ့အစည်းများနှင့် ပူးပေါင်းကာ ဆောင်ရွက်နေကြောင်း ဒု-သမ္မတက ဆိုသည်။

ထို့အပြင် ပြီးခဲ့သည့် နှစ်များအတွင်း လူကုန်ကူးမှုများနှင့် ပတ်သက်၍ ဖမ်းဆီး တရားစွဲဆို အရေးယူနိုင်မှု ပိုမိုများပြားခဲ့သည်ဟု ၎င်းက ပြောသည်။

၂၀၁၈ ခုနှစ်အတွင်း ရဲတပ်ဖွဲ့က ဖော်ထုတ်ဖမ်းဆီးနိုင်ခဲ့သည့် လူကုန်ကူးမှုဖြစ်စဉ်များ/ Photo – မြန်မာနိုင်ငံ လူကုန်ကူးမှု တားဆီးနှိမ်နင်းရေး ရဲတပ်ဖွဲ့

သို့သော် အမေရိကန်နိုင်ငံ အစိုးရက ၂၀၁၈ ဇွန်လတွင် ထုတ်ပြန်ခဲ့သည့် လူကုန်ကူးမှုဆိုင်ရာ အစီရင်ခံစာ (၂၀၁၈)တွင် မြန်မာအစိုးရသည် လူကုန်ကူးမှု တိုက်ဖျက်ရေးအတွက် သိသာထင်ရှားသည့် ကြိုးပမ်းအားထုတ်မှုများ လုပ်ဆောင်နိုင်ခြင်း မရှိခဲ့ဟု ဖော်ပြသည်။ ထို့အပြင် မြန်မာနိုင်ငံ၏ လူကုန်ကူးမှု တိုက်ဖျက်ရေး အခြေအနေသည် အဆင့်(၃)ဆင့် လျှော့ကျသွားခဲ့ပြီး ကမ္ဘာပေါ်ရှိ လူကုန်ကူးမှု ဆိုးရွားဆုံး ဖြစ်ပွားသည့် နိုင်ငံများထဲတွင် ပါဝင်သည်ဟု ဆိုသည်။

ကချင်ပြည်နယ်၊ ရှမ်းပြည်နယ်နှင့် ရခိုင်ပြည်နယ်စသည့် ဒေသများမှ အမျိုးသမီးနှင့် ကလေးသူငယ်များ အပါအဝင် ရွှေ့ပြောင်းနေထိုင်သူများမှာ လူကုန်ကူးခံရနိုင်သည့် အန္တရာယ်ရှိနေပြီး  လူကုန်ကူးမှု ဖြစ်စဉ်များတွင် အစိုးရ တာဝန်ရှိသူများ ပါဝင်ပတ်သက်နေသည့် အခြေအနေများပင် ရှိနေသည်ဟု ယင်းအစီရင်ခံစာက ဆိုသည်။

၂၀၁၈ ခုနှစ်အတွင်း ရဲတပ်ဖွဲ့က ဖော်ထုတ်ဖမ်းဆီးနိုင်ခဲ့သည့် လူကုန်ကူးမှုဖြစ်စဉ်များ/ Photo – မြန်မာနိုင်ငံ လူကုန်ကူးမှု တားဆီးနှိမ်နင်းရေး ရဲတပ်ဖွဲ့

အသက်(၁၄)နှစ် အရွယ် နန်းကို တရုတ်အမျိုးသားနှင့် လက်ထပ်စေပြီး လူကုးန်ကူးရာတွင် အသက်(၁၄)နှစ်အစား (၂၄)နှစ်ပြည့် မှတ်ပုံတင်နှင့် နိုင်ငံကူးလက်မှတ် ရရှိခြင်း၊ မိသားစုတစ်စုလုံး မှတ်ပုံတင်၊ အိမ်ထောင်စုဇယား၊ မွေးသက္ကရာဇ် စသည့် သက်သေခံ အထောက်အထား စာရွက်စာတမ်း တစ်စုံတရာမရှိသော်လည်း နန်းအတွက် မှတ်ပုံတင်နှင့် နိုင်ငံကူးလက်မှတ်ရခြင်း၊ တရားရုံးတံဆိပ်ပါ စာချုပ်တွင် လက်ထပ်စာချုပ် ချုပ်ဆိုရပြီး လေကြောင်းခရီးဖြင့် တရုတ်နိုင်ငံသို့ ခေါ်ထုတ်ခံရခြင်း စသည်များက လူပွဲစားများအပြင် အကျင့်ပျက် ဝန်ထမ်းများပါ လူကုန်ကူးမှုုဖြစ်စဉ်တွင် ပါဝင်ပတ်သက်မှု ရှိနေနိုင်ကြောင်း နန်း၏ အမှုနှင့်ပတ်သက်၍ လိုက်ပါဆောင်ရွက်နေသူများက သုံးသပ်သည်။

နန်းသည် တရားဝင် နိုင်ငံကူးလက်မှတ် ရခဲ့သည့်အပြင် ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး တရားရုံးတစ်ရုံး၏ အမှတ်တံဆိပ်ပါသည့် လက်ထပ်စာချုပ်တွင် လက်မှတ်ရေးထိုးကာ တရုတ်နိုင်ငံသားနှင့် လက်ထပ်ခဲ့ပြီး တရုတ်နိုင်ငံသို့လည်း တရားဝင် လေကြောင်း ခရီးဖြင့်ပင် ခေါ်ဆောင်ခံရခြင်း ဖြစ်သည်ဟု ယင်းအမှုကို စစ်ဆေးဆောင်ရွက်နေသည့် တာချီလိတ်ခရိုင် ရဲတပ်ဖွဲ့မှ ရဲတပ်ဖွဲ့ဝင်များက ပြောသည်။

“ကလေးမလေးရဲ့ ထွက်ဆိုချက်က လက်ထပ်စာချုပ်မှာ လက်မှတ်ထိုးတာက တရားရုံး မဟုတ်ဘူး၊ အပြင်မှာလို့ ပြောတယ်။ သူပြောပုံအရ လေဆိပ်မှာပဲ တခြားသူ လာပေးတဲ့ လက်ထပ်စာချုပ်ရပြီး လက်ထပ်တယ်လို့ ပြောတယ်။ တရုတ်နိုင်ငံသားရဲ့ ထွက်ဆိုချက်ကတော့ တရားရုံးမှာ လက်မှတ်ထိုးခဲ့တာလို့ ထွက်ဆိုတယ်” ဟု ယင်းအမှုကို စစ်ဆေးဆောင်ရွက်နေသည့် ရဲအရာရှိတစ်ဦးက ပြောသည်။

ဥပဒေ ပြဌာန်းချက်များအရ မြန်မာအမျိုးသမီးနှင့် နိုင်ငံခြားသား လက်ထပ်မည်ဆိုပါက လက်ထပ်မှတ်ပုံတင် စာချုပ်တွင် စာရင်းသွင်းခြင်းနှင့် တရားရုံးက (၂၁)ရက်ကြိုတင် နို့တစ်စာ ကပ်ထားရမည့်အပြင် မိဘအုပ်ထိန်းသူကို တရားသူကြီးကိုယ်တိုင် သဘောတူ၊ မတူ မေးရမြန်းမည် ဖြစ်ကြောင်း မြန်မာနိုင်ငံ လွတ်လပ်သော ရှေ့နေများအသင်း၊ အထွေထွေအတွင်းရေးမှူး တရားလွှတ်တော်ရှေ့နေ ဦးသိန်းသန်းဦးက ပြောသည်။

“အပြင်ကိုယူလာတဲ့ စာချုပ်ဆိုရင် ပြဿနာကြီးတယ်။ အဲဒီ ပြဿနာက အကြီးကြီးပဲ။ တရုတ်နိုင်ငံသား ထွက်ဆိုချက်အတိုင်း တရားရုံးမှာ လက်ထပ်တာ ဆိုရင်လည်း လုပ်ထုံးလုပ်နည်းအတိုင်း မိဘကို သဘောတူလား မေးရမယ်” ဟု ဦးသိန်းသန်းဦးက ပြောသည်။

ထို့အပြင် မှတ်ပုံတင် ထုတ်ပေးရာ၌ ကာယကံရှင်၏ အထောက်အထား မရှိဘဲ ထုတ်ပေးခဲ့ခြင်း ဖြစ်မည်ဆိုပါက မမှန်မကန် ကျမ်းကျိန်ပြီး နိုင်ငံခြားသားနှင့် တရားရုံးတွင် လက်ထပ်ရန်၊ နိုင်ငံကူး လက်မှတ်ပြုလုပ်ရန် အတွက် ထုတ်ပေးမှုကြောင့် မှတ်ပုံတင် ထုတ်ပေးခဲ့သူသည် စာရွက်စာတမ်း အတုပြုလုပ်မှု ပုဒ်မ(၄၆၈)နှင့် ငြိစွန်းသည်ဟု တရားလွှတ်တော်ရှေ့နေ ဦးသိန်းသန်းဦးက ပြောသည်။

“နောက်တစ်ခုက ကလေးမလေးက (၁၄)နှစ်ဆိုတာ ပေါ်ရင် သဘောတူသည်ဖြစ်စေ၊ မတူသည်ဖြစ်စေ၊ လိင်ဆက်ဆံရင် မုဒိန်းမှုပဲ၊ မုဒိန်းမှု ကျူးလွန်ခဲ့တာက သူနဲ့ လက်ထပ်ခဲ့တဲ့သူ။ မုဒိန်းမှုကျူးလွန်တာမှာ မှတ်ပုံတင်ထုတ်ပေးတဲ့ သူတို့က အားပေးကူညီမှု မြောက်တယ်” ဟု ဦးသိန်းသန်းဦးက သုံးသပ်သည်။

တာချီလိတ်မြို့တွင် ကျင်းပသည့် လူကုန်ကူးမှု တိုက်ဖျက်ရေးအခမ်းအနားတွင် ဒေသခံကလေးငယ်များ သရုပ်ပြတင်ဆက်နေစဉ်/ Photo – Htet Aung (Mandalay Indepth News)

နန်း၏ ဖခင်ကမှု နန်း အတွက် မှတ်ပုံတင် ရရှိရန် ကျပ်(၇)သိန်း အကုန်အကျခံကာ လုပ်ဆောင်ပေးခဲ့ရသည်ဟု လူပွဲစားများက သူ့ကိုပြောကြောင်း ပြန်လည်ပြောပြသည်။

အဆိုပါ လူကုန်ကူးမှု ဖြစ်စဉ်နှင့်ပတ်သက်၍ တာချီလိတ်ခရိုင်နှင့် မိုင်းဖြတ်မြို့နယ် ရဲတပ်ဖွဲ့သို့ မေးမြန်းရာ တာချီလိတ်ဒေသခံ အမျိုးသမီး (လူပွဲစား) (၃)ဦး အပါအဝင် နန်းနှင့်လက်ထပ်ခဲ့သည့် တရုတ်နိုင်ငံသား တစ်ဦး စုစုပေါင်း (၄)ဦးကိုသာ လူကုန်ကူးမှု တားဆီးကာကွယ်ရေး ဥပဒေ ပုဒ်မ ၃၂ ဖြင့် အမှုဖွင့်ထားပြီး ၎င်းတို့ကို ဖမ်းဆီးထားသည်ဟု တာဝန်ရှိသူ ရဲတပ်ဖွဲ့ဝင်များက ဖြေကြားသည်။

ယင်းအမှုနှင့်ပတ်သက်၍ ရဲတပ်ဖွဲ့က ဆက်လက်စစ်ဆေး ဆောင်ရွက်နေပြီး တရုတ်နိုင်ငံသား အပါအဝင် အမှုဖွင့် ဖမ်းဆီးထားသူ (၄)ဦးကို တာချီလိတ်ခရိုင်တရားရုံးတွင် စစ်ဆေးလျှက်ရှိသည်ဟု ဆိုသည်။

နန်းသည် တရုတ်အမျိုးသားနှင့် (၇)လကြာ ပေါင်းသင်းနေထိုင်ခဲ့ရပြီး တရုတ်အမျိုးသား အပြင်သွားချိန်တွင် တရုတ်အမျိုးသား၏ ဖုန်းဖြင့် အိမ်ကို ဆက်သွယ်ခဲ့ပြီး ထွက်ပြေးခဲ့ရာမှ ဇူလိုင်လတွင် ပြန်လည်လွတ်မြောက်လာခြင်း ဖြစ်သည်ဟု လူကုန်တားရဲတပ်ဖွဲ့ဝင်များက ဆိုသည်။

နန်း ပြန်လည် လွတ်မြောက်လာခြင်းမှာ ကံကောင်းထောက်မ၍ ဖြစ်ပြီး အဆိုပါ ကျေးရွာအတွင်း ပထမဆုံးအကြိမ် လူကုန်ကူးခြင်းဖြစ်၍ တရုတ်အမျိုးသားက လိုက်လျှောပေးခြင်း ဖြစ်နိုင်ကြောင်း မော်ကွမ်(Mawk-Kon) ရွှေ့ပြောင်းအလုပ်သမား အရင်းအမြစ် စင်တာက ဒေါ်နန်းဝိုးဖတ်က သုံးသပ်သည်။

တာချီလိတ်မြို့တွင် ကျင်းပသည့် လူကုန်ကူးမှု တိုက်ဖျက်ရေးအခမ်းအနားတွင် ဒေသခံကလေးငယ်များ သရုပ်ပြတင်ဆက်နေစဉ်/ Photo – Htet Aung (Mandalay Indepth News)

နန်း၏ ဖခင်မှာမူ သမီးဖြစ်သူ နေအိမ်သို့ ပြန်လည်ရောက်ရှိလာချိန်အထိ လူကုန်ကူးခံရသည်ကို မသိရှိဘဲ ဖြစ်ခဲ့သည်။ လူပွဲစားများနှင့် တရုတ်နိုင်ငံသားက နေအိမ်အထိ လိုက်လာပြီး နန်းကို တရုတ်နိုင်ငံသို့ ပြန်ထည့်ပေးရန် ခြိမ်းခြောက်မှုများ ရှိခဲ့သည်ဟု နန်း၏ ဖခင်က ဆိုသည်။

“သမီးကိုလည်း ဖမ်းမယ်။ ပြန်မထည့်ရင် ကျွန်တော့်ကိုလည်း ဖမ်းမယ်လို့ ပြောတယ်။ ရွာလူကြီးကို သွားပြောတော့ ကျေးရွာလူကြီးက အရေးကြီးတယ်၊ ရဲစခန်းကို သွားတိုင်လို့ ပြောလို့ သွားတိုင်ခဲ့တာ” ဟု ၎င်းက ပြောသည်။

လက်ရှိတွင် နန်းကို လူကုန်ကူးခဲ့သည့်  လူပွဲစား(၃)ဦးနှင့် နန်းနှင့်လက်ထပ်ခဲ့သည့် တရုတ်နိုင်ငံသားတို့ကို တာချီလိတ်ခရိုင် တရားရုံးတွင် ရုံးတင်စစ်ဆေးလျှက်ရှိကာ နန်းကိုလည်း တာချီလိတ်ခရိုင် လူကုန်တားရဲတပ်ဖွဲ့က ခေါ်ယူစောင့်ရှောက်ထားသည်။

တာချီလိတ်မြို့တွင် ကျင်းပသည့် လူကုန်ကူးမှု တိုက်ဖျက်ရေးအခမ်းအနားတွင် ဒေသခံကလေးငယ်များ သရုပ်ပြတင်ဆက်နေစဉ်/ Photo – Htet Aung (Mandalay Indepth News)

နန်း၏ ဖခင်ကမှု သူ့သမီးကဲ့သို့ အခြားသူများ လူကုန်းကူးမခံရစေရန် နီးစပ်သူများကို လိုက်လံပြောပြ သတိပေးမည်ဟု ဆိုသည်။ သူ့သမီး နန်းကို တရုတ်အမျိုးသားနှင့် လက်ထပ်ပေးရမည် သိသော်လည်း အန္တရာယ် မရှိဟု ဆိုသည့်အတွက် ခွင့်ပြုခဲ့ခြင်းဖြစ်ပြီး ထိုသို့ ပြောဆိုစည်းရုံးမှုများကို အခြားသူများ မယုံကြည်မိစေရန် အတွက် ပြောပြသတိပေးမည်ဟု ဆိုသည်။

“တခြားသူတွေ သမီးလို မဖြစ်အောင် တရုတ်ကို လိုက်ရမယ်ဆိုပြီး လာခေါ်ရင် ယုံပြီး မလိုက်ဖို့ ပြောမယ်”

ပြန်စာထားခဲ့ပါ။

သင့် email လိပ်စာကို ဖော်ပြမည် မဟုတ်ပါ။ လိုအပ်သော ကွက်လပ်များကို * ဖြင့်မှတ်သားထားသည်